Podejmowanie decyzji

Czas czytania
3min.
Przeczytałeś już

Podejmowanie decyzji

Podejmowanie właściwych decyzji wymaga określonych umiejętności i wiedzy. Zdobycie tych umiejętności pozwala lepiej zrozumieć przesłanki wyboru, koszty i zyski, a także przed dokonaniem ostatecznego wyboru, rozważyć rozwiązania alternatywne.

Nic na świecie nie pozostaje niezmienne. W życiu codziennym nie można zawsze polegać na jednym sposobie zachowań. Codziennie coś nas zaskakuje, codziennie musimy zmagać się z różnymi problemami. Praca, rodzina, przyjaciele – to otoczenie podlegające bezustannym przemianom. Każdy wybór wiąże się z próbą rozwiązywania problemów, które są zjawiskiem naturalnym i tylko klarowność oraz czytelność podejmowanych działań będzie najlepszym sposobem uporania się z nimi.
Żaden człowiek nie jest doskonały i nie potrafi przewidzieć idealnych skutków. Można się jednak doskonalić, nauczyć opanowywać w sytuacjach trudnych, znajdywać co raz więcej właściwych rozwiązań i podejmować racjonalne decyzje. Niektórzy ludzie są bardziej zdecydowani od innych. Łatwiej im przychodzi przeanalizować daną sytuację, podjąć decyzje i przystąpić do działania. Dla innych, którzy należą do tych bardziej niezdecydowanych ten sam proces będzie przedłużającym stresem i oczekiwaniem, że sprawa rozwiąże się sama.
Umiejętność polega na znalezieniu takiego stylu podejmowania decyzji, który zabierze tyle czasu ile trzeba, a jednocześnie zmniejszy przeciąganie go do minimum.

Podejmowanie decyzji jest procesem wyuczonym. To nie moment wyboru, ale wszystkie towarzyszące mu okoliczności, w których wyróżniamy następujących siedem etapów:
1) zorientowanie się i ogólne nastawienie do problemu
2) zdefiniowanie problemu
3) szukanie alternatywnych rozwiązań
4) decyzja
5) opracowanie planu działania
6) realizacja przyjętego planu
7) sprawdzenie skuteczności rozwiązania

Aby podejmować możliwie najlepsze decyzje powinniśmy uświadamiać sobie swoje cele i problemy, które należy rozwiązać, a także skutki poprzednich decyzji oraz konsekwencje podjęcia nowych. Związane jest to z naszą intuicją, zdolnościami analizowania sytuacji oraz dotychczasowym doświadczeniem.

Stojąc przed trudnym dla nas wyborem, przede wszystkim spróbujmy określić co chcemy osiągnąć dzięki powziętej decyzji. Wybiegnijmy myślami również poza cel bezpośredni, czyli uwzględnijmy również cele długofalowe. Jaki może mieć wpływ na przyszłość podjęte przez nas rozwiązanie?

Niezbędne jest również określenie stopnia ważności podejmowanej decyzji. Ma to znaczenie szczególnie w przypadku ustalenia nakładu czasu i wysiłku, jakie powinniśmy w nią zaangażować. Wielu decyzji nie trzeba podejmować natychmiast. Często jest czas, aby zebrać więcej informacji przed ostatecznym wyborem. Zdecydowanie nie polegajmy na błyskawicznym działaniu, zwłaszcza kiedy więcej informacji mogłoby wpłynąć na osiągnięcie lepszego rezultatu.
Decyzje podejmuje się pod wpływem faktów i przeczuć. Dokonywanie tego w głowie jest z pewnością trudne. Dobrze jest więc dokonywać wyborów, opierając się na informacjach spisanych w pewien systematyczny sposób (np. w formie plusów i minusów).
Rzadko się zdarza, aby można było do końca przewidzieć konsekwencje wyborów. Większość decyzji opiera się na określaniu prawdopodobieństwa – szansy, tak więc proste metody statystyczne okazują się pomocne w podejmowaniu wielu decyzji.
Dobrze jest też „przespać się” z problemem, zanim podejmie się ostateczną decyzję. Mózg jest jak komputer – potrafi segregować złożone fakty i oceny bez udziału świadomości. Warto na nim polegać!
Pomocne są również informacje sprzeczne z określonym punktem widzenia. Częstą przyczyną złych decyzji jest unikanie dowodów świadczących, że jest się w błędzie. Szukajmy więc różnych dostępnych informacji!

Trzeba pamiętać, że jeśli jakieś wydarzenie powtarzało się wielokrotnie w przeszłości, niekoniecznie musi pojawić się jeszcze raz. Dlatego pochopne podejmowanie decyzji bez przemyślenia zawsze jest ryzykowne. Jeżeli w naszym biurze panuje atmosfera dużej presji, powstaje niebezpieczeństwo utraty z pola widzenia pełnego obrazu sytuacji i jej właściwej oceny. Warto wtedy skonsultować się z innymi współpracownikami i podzielić się z nimi swoim wyborem oraz ewentualnymi jego skutkami. Koledzy z pewnością dodatkowo poczują się wtedy docenieni i zrozumieją, że ich zdanie ma dla nas znaczenie.
Dopilnujmy, żeby wszyscy zainteresowani otrzymali pełną informację o naszej decyzji. Lepiej jak otrzymają ją bezpośrednio od nas, a nie usłyszą z innych źródeł, które mogą być powodem przekłamania. Wyjaśnijmy również powody jej podjęcia, zwłaszcza jeżeli jest kontrowersyjna. Przedstawmy korzyści jakie będą z niej płynęły, ale również zapominajmy o niedogodnościach, nawet jeżeli będą one miały charakter przejściowy.

Spróbujmy podejmowanie decyzji potraktować jako własny wkład w proces samodoskonalenia się. Nie zawsze nasze decyzje sprostają oczekiwaniom naszym, jak i naszego otoczenia. Nie można traktować ich wtedy w kontekście niepowodzenia. Uczymy się również na złych przykładach i błędach, ale zawsze ma to jednak skutek pozytywny.

doradztwozawodowekinga.republika.pl

Autor:
Kinga Kaszuba